Afganistan
Afganistans flagg

Helstu tölur og staðreyndir

Höfuðborg

Kabúl

Þjódernishópar

Pashtun 42%, Tajik 27%, Hazara 9%, Uzbek 9%, Aimak 4%, Turkmen 3%, Baloch 2%, aðrir 4%

Tungumál

Afghan Persian or Dari (opinber mál) 50%, Pashto (opinbert mál) 35%, Turkic languages (primarily Uzbek and Turkmen) 11%, 30 minor languages (primarily Balochi and Pashai) 4%, much bilingualism

Trúarbrögð

Súnní Múslimar 80%, Sjía Múslimar 19%, aðrir 1%

Sjtórnarform

Islamic republic

Verg landsframleiðsla á hvern íbúa

1 934 PPP$

Landafræði

Landslag Afganistans er að mestu þurrt fjalllendi, en þar eru einnig sléttur og frjósamir dalir sem henta vel til landbúnaðar. Flestir bæir liggja í dölum í austanverðu Afganistan. Skortur er á hreinu drykkjarvatni og skógareyðing er alvarlegt umhverfisvandamál

Ecoprint

0.3 plánetunni Jörð

Ef allt mannkyn myndi neyta til jafns eins og gerist að meðaltali í Afganistan, þá þyrftum við 0.3 eintök af plánetunni Jörð.
Sjá vísir fyrir vistfræðileg áhrif.

Saga

Með reglulegu millibili hefur verið ráðist inn í Afganistan af valdhöfum í nágrannalöndunum. Á áttunda áratugnum var stjórnmálaástandið undir miklum áhrifum frá Sovétríkjunum, sem hvað eftir annað réðust inn í landið og settu á ríkisstjórn hliðholla Sovétríkjunum. Stjórnarandstaðan sameinaðist í þjóðernissinnuðu, múslímsku hreyfinguna Mujahedin og margra ára ofsafengið borgarastríð kom í kjölfarið. Talibanar eiga rætur að rekja til Mujahedin-hreyfingarinnar. Þessi herskáa bókstafstrúarhreyfing hét því að endi skyldi bundinn á stríð og spillingu og fékk fljótt stuðningsmenn í landi sem þráði stöðugleika. Árið 1996 náðu þeir völdum yfir Kabúl og lýstu yfir að Afganistan væri „hreint íslamskt ríki“. Náin tengsl talibana við hryðjuverkasamtökin Al-Qaida og Osama Bin Laden eru ástæða þess að landið var í brennidepli eftir hryðjuverkaárásirnar á Bandaríkin 11. september 2001. Bin Laden er sagður hafa skipulagt aðgerðirnar og er talið að hann hafi haldið til í Afganistan. Þegar talibanar neituðu að framselja Bin Laden fór fjölþjóðaher undir stjórn Bandaríkjanna í stríð. Talibanar gáfust upp eftir tveggja mánaða átök og lýðræðislega kosin stjórn tók við völdum. Stjórnmálaástand í landinu er langt frá því að vera stöðugt og talibanar eru enn áberandi í stjórnmálum í Afganistan.

Samfélag og stjórnmál

Mikilvægustu landbúnaðarvörur Afganistans eru ávextir, korn og bómull. Í landinu er töluvert af kolum, náttúrugasi og járngrýti, en margra ára átök og óstöðugleiki hafa leitt til þess að þetta hefur að litlu leyti verið þróað. Landið hefur lengi verið leiðandi í heiminum í ópíumframleiðslu, en talibanar stöðvuðu framleiðsluna á þeim árum sem þeir voru við völd. Eftir fall talibana hefur framleiðslan hafist aftur. Afganistan er stærsti ópíumframleiðandi heims, en 75 prósent af ópíumframleiðslu í heiminum í dag er ræktað í Afganistan.

Hagkerfi og viðskipti

Mikilvægustu landbúnaðarvörur Afganistans eru ávextir, korn og bómull. Í Afganistan er lítill iðnaður, en mikilvægar kola-, járngrýtis- og gasauðlindir er að finna þar. Áratuga löng átök í landinu hafa leitt til þess að náttúruauðlindirnar eru einungis að litlu leyti nýttar.

Kort

Tölfræði

Á þessari síðu er gildi fyrir landið Afganistan fyrir allar mælistikur (frá því ári sem síðast barst). Þú getur auðveldlega borið þessi gildi saman við gildi frá öðru ríki. Smelltu til að fá meiri upplýsingar um mælistikuna

  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Heildarlandsvæði
    652 860
    1000 hektarar
    Notkun landsvæðis, ræktanlegt land
    11,9
    Hlutfall af heildarlandsvæði
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Fólksfjöldi
    35 530
    1000 íbúar
    Frjósemi
    4,0
    Frjósemi
    Lífslíkur
    49
    Ár
    Lífslíkur kvenna
    49
    Ár
    Lífslíkur karla
    49
    Ár
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Kjarnorka
    vantar gögn
    milljónir kílówattstunda (kWh)
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Alger fátækt
    vantar gögn
    Hlutfall
    Vannærðir íbúar
    26,8
    Prósent
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Hælisleitendur eftir komulandi
    60
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir upphafslandi
    2 666 254
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir komulandi
    257 554
    Einstaklingar
    Flóttamenn í eigin landi
    847 872
    Flóttamenn í eigin landi
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi látinna í vopnuðum átökum
    12 250
    Fjöldi látinna á hverja 100 000
    Friðarvísir
    3,252
    Vísir, þar sem 1 er besta gildi og 5 er verst
    Fjárútlát til hernaðarmála
    1,3
    Prósent af VLF
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Barnadauði
    91
    Fjöldi á hver 1000 börn
    Fæðingar meðal ungra kvenna (15-19 ára)
    52
    Levendefødte per 1000 kvinner (15-19 år)
    Dánartíðni á meðgöngu
    396
    Dødsfall per 100.000 levendefødte
    Berklatilfelli
    189
    Tilfelli á hverja 100.000 íbúa.
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Aftökur
    6
    Fjöldi aftaka
    Pólitísk réttindi
    6
    Skali: 1-7 (1 er best)
    Fjölmiðlafrelsi
    39,46
    Skala der 0 er best
    Borgaraleg réttindi
    6
    Skali: 1-7 (1 er best)
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    CO2-losun á hvern íbúa
    0,69
    Tonn af CO2 á íbúa
    Vistfræðileg fótspor
    0,6
    Hektar per person
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Lestrar- og skriftarkunnátta meðal ungs fólks
    58,2
    Fjöldi/hlutfall
    Ólæsi
    38,2
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Aðgangur að hreinu vatni
    55,3
    Prósent
  •  

    Afganistan

    Eining

    Syna mynd

    Verg landsframleiðsla
    19 331 286 549
    US Dollar
    VLF á mann
    590
    US Dollar