Austurríki

Helstu tölur og staðreyndir

Verg landsframleiðsla á hvern íbúa

47 824 PPP$

Aðrir áfangastaðir

Landafræði

Austurríki er lítið land í hjarta Evrópu. Meira en helmingur landsins er þakinn fjalllendi, en Alparnir eru ráðandi í suðri og vestri og er svokallað alpaloftslag ríkjandi. Fjöldi dala gerir það að verkum að hægt er að ferðast um landið, en brýr og göng einkenna vegakerfið. Í norðaustri er landið heldur flatara og lengst í austri má finna sléttlendi. Þar er einnig stærsta stöðuvatn landsins, Neusiedl-vatn, en það liggur á landamærunum við Ungverjaland. Neusiedl-vatn er á heimsminjalista UNESCO vegna fjölbreytts dýralífs í vatninu og svæðunum í kring. Dóná, sem er næstlengsta fljót Evrópu, rennur í gegnum norðaustanvert landið. Dóná er mikilvæg uppspretta vatnsafls og gegnir einnig mikilvægu hlutverki í samgöngum. Í þeim hlutum landsins sem liggja lægra yfir sjávarmáli er lofstlagið temprað. Hitastig og úrkoma er breytilegt í landinu vegna mikils hæðarmunar. Loftslagið er mildast í austri en þurrast norður of höfuðborginni Vín. Einn fjórði skóga í landinu hefur eyðilagst vegna súrrar úrkomu. Austurríki hefur verið mjög virkt í umræðunni um loftslagsmál í alþjóðasamfélaginu og tekur í dag mjög virka afstöðu gegn mengun, en þeirra nálgun byggir á því að sá sem mengi skuli bæta eða borga fyrir skaðann.

Earth Earth Ecoprint

2.8 plánetunni Jörð

Ef allt mannkyn myndi neyta til jafns eins og gerist að meðaltali í Austurríki, þá þyrftum við 2.8 eintök af plánetunni Jörð.
Sjá vísir fyrir vistfræðileg áhrif.

Saga

Fornleifar benda til þess að mannfólk hafi búið í Austurríki í að minnsta kosti um 300.000 ár. Árið 400 f. Kr. tóku Keltar yfir stjórn landsins, en eftir það hafa margir mismunandi hópar haft búsetu á og stjórn yfir landsvæðinu. Austurríki varð hluti af Þýska keisaraveldinu árið 962 og var hluti af því þangað til það féll árið 1806. Þá var Austur-ungverska keisaradæmið stofnað. Undir lok 19. aldar varð pólitískur síonismi algengur í landinu, en honum má lýsa sem ákveðinni tegund af gyðinga-þjóðernishyggju. Á svipuðum tíma byrjuðu stjórnmálamenn að koma fram við Gyðinga sem óæðri kynstofn, og í því umhverfi ólust Adolf Hitler og fleiri samtímamenn hans upp. Morðið á krónprinsi Austur-ungverska keisaradæmisins, Franz Ferdinand, sem var framið í Sarajevó árið 1914, varð upphaf fyrri heimsstyrjaldarinnar, sem varði í 4 ár, eða allt þar til að Þýskaland og Austur-ungverska keisaradæmið töpuðu stríðinu. Það leiddi svo aftur til falls og upplausnar keisaradæmisins. Millistríðsárin voru að mörgu leyti erfið fyrir Austurríki, en líffskilyrði voru slæm og leiddi það til aukinnar tvístrunar í stjórnmálum og að lokum til yfirtöku fasísks einræðisherra á landinu árið 1934. Árið 1938 var Austurríki svo sameinað Þýskalandi og börðust Austurríkismenn með nasistum í seinni heimsstyrjöldinni. Enn hefur almennilegt uppgjör við stríðsárin ekki átt sér stað í Austurríki og má að einhverju leyti rekja það til þeirrar afstöðu bandamanna á árunum eftir stríðsárin að Þjóðverjar bæru alla sökina á seinni heimsstyrjöldinni og nasismanum.

Samfélag og stjórnmál

Austurríki er sambandsríki níu ríkja. Forsetinn er útnefndur af kanslaranum, sem er oddviti ríkisstjórnarinnar. Frá lokum seinni heimsstyrjaldar hefur landinu að mestu leyti verið stýrt af samsteypustjórn Borgaralega frjálslynda flokksins og Jafnaðarmannaflokksins. Á seinustu þrjátíu árum hefur hægri öfgaflokkur að nafni Frelsisflokkurinn þó bætt við sig miklu fylgi, en hann hefur setið tímabundið í ríkisstjórn landsins. Í forsetakosningunum árið 2010 varð frambjóðandi Frelsisflokksins, Barbara Rosenkranz, aðalandstæðingur frambjóðanda Jafnaðarmannaflokksins, Heinz Fischer, sem gaf kost á sér til endurkjörs. Fischer vann kosningarnar naumlega. Árið 2007 urðu Austurríkismenn þeir fyrstu af ríkjum ESB til að lækka kosningaaldur niður í 16 ár og talið er að það sé að miklu leyti ástæðan fyrir því að stærstu flokkarnir biðu afhroð í kosningunum sem áttu sér stað ári seinna. Austurríki er, samkvæmt könnun frá árinu 2008, það land innan ESB sem hefur neikvæðustu afstöðuna gagnvart sambandinu og hefur Frelsisflokkurinn verið áberandi neikvæður gagnvart stækkun sambandsins, vegna hræðslu við aukningu innflytjenda og atvinnuleysis. Í Austurríki hefur atvinnuleysi þó haldist tiltölulega lítið, þrátt fyrir erfiðleika á alþjóðlegum fjármálamörkuðum árið 2008. Í Austurríki er velferðarkerfið sterkt og er það að mörgu leyti líkt því sem finna má á Norðurlöndum.

Hagkerfi og viðskipti

Þrátt fyrir mikla andstöðu við ESB, er Austurríki eitt af þeim löndum sem notið hefur hvað mestra jákvæðra áhrifa af stækkun sambandsins seinasta áratuginn. Austurrísk fyrirtæki hafa flutt starfsemi sína til sambandslanda í Austur-Evrópu og hefur viðskiptaávöxtun aukist mikið. Það hefur leitt til aukins hagvaxtar í landinu. Verg landsframleiðsla í Austurríki er meðal þeirra hæstu í Evrópu og má leiða líkur að því að það sé einkavæðingu ríkisfyrirtækja að þakka. Í dag eru engin fyrirtæki í landinu sem eru alfarið í eigu ríkisins. Skattar voru háir í Austurríki, jafnvel á evrópskan mælikvarða, en þeir hafa þó lækkað hratt frá árinu 2000. Hrunið á alþjóðafjármálamörkuðum hefur aukið á verðbólgu í Austurríki líkt og annars staðar í heiminum. Austurríkismenn glíma einnig við skort á menntuðu vinnuafli, en það er að hluta til leyst með erlendum starfskröftum. Þrátt fyrir að 40% af landinu sé nýtt í landbúnað, sjá grunnatvinnuvegirnir aðeins fyrir 2% af vergri landsframleiðslu þess. Þjónusta og iðnaður eru mikilvægustu atvinnugreinarnar, en ferðamennska er sérlega mikilvæg í því samhengi. Austurríkismenn stunda aðallega viðskipti við Þjóðverja, en 70% viðskipta landsins á sér stað innan ESB.

Kort

Tölfræði

Á þessari síðu er gildi fyrir landið Afganistan fyrir allar mælistikur (frá því ári sem síðast barst). Þú getur auðveldlega borið þessi gildi saman við gildi frá öðru ríki. Smelltu til að fá meiri upplýsingar um mælistikuna

  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Heildarlandsvæði
    83 879
    1000 hektarar
    Notkun landsvæðis, ræktanlegt land
    16,4
    Hlutfall af heildarlandsvæði
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Fólksfjöldi
    8 735
    1000 íbúar
    Frjósemi
    1,5
    Frjósemi
    Lífslíkur
    81
    Ár
    Lífslíkur kvenna
    84
    Ár
    Lífslíkur karla
    78
    Ár
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Kjarnorka
    vantar gögn
    milljónir kílówattstunda (kWh)
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Alger fátækt
    vantar gögn
    Hlutfall
    Vannærðir íbúar
    vantar gögn
    Prósent
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Hælisleitendur eftir komulandi
    22 745
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir upphafslandi
    4
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir komulandi
    72 216
    Einstaklingar
    Flóttamenn í eigin landi
    vantar gögn
    Flóttamenn í eigin landi
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi látinna í vopnuðum átökum
    vantar gögn
    Fjöldi látinna á hverja 100 000
    Friðarvísir
    1,328
    Vísir, þar sem 1 er besta gildi og 5 er verst
    Fjárútlát til hernaðarmála
    0,7
    Prósent af VLF
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Barnadauði
    4
    Fjöldi á hver 1000 börn
    Fæðingar meðal ungra kvenna (15-19 ára)
    8
    Levendefødte per 1000 kvinner (15-19 år)
    Dánartíðni á meðgöngu
    4
    Dødsfall per 100.000 levendefødte
    Berklatilfelli
    8
    Tilfelli á hverja 100.000 íbúa.
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Aftökur
    vantar gögn
    Fjöldi aftaka
    Pólitísk réttindi
    1
    Skali: 1-7 (1 er best)
    Fjölmiðlafrelsi
    13,47
    Skala der 0 er best
    Borgaraleg réttindi
    1
    Skali: 1-7 (1 er best)
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    CO2-losun á hvern íbúa
    7,36
    Tonn af CO2 á íbúa
    Vistfræðileg fótspor
    5,1
    Hektar per person
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Lestrar- og skriftarkunnátta meðal ungs fólks
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Ólæsi
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Aðgangur að hreinu vatni
    100,0
    Prósent
  •  

    Austurríki

    Eining

    Syna mynd

    Verg landsframleiðsla
    376 950 000 000
    US Dollar
    VLF á mann
    43 439
    US Dollar