[[suggestion]]
Danmörk
Flagg

Helstu tölur og staðreyndir

Höfuðborg

Kaupmannahöfn

Sjtórnarform

Þingbundið konungsveldi

Verg landsframleiðsla á hvern íbúa

49 029 PPP$

Aðrir áfangastaðir

Landafræði

Danmörk liggur syðst af Norðurlöndunum. Landið er á stórum skaga sem nefnist Jótland og eyjahópi sem liggur fyrir austan skagann. Í eyjahópnum eru fimm hundruð eyjar, en þar af eru um það bil 79 byggðar. Sjáland, Fjón, Láland, Falstur og Borgundarhólmur (Bornholm) eru meðal helstu eyjanna. Danmörk er umlukin hafi á alla kanta nema á suðurhlið landsins, sem liggur að Þýskalandi. Vegna legu landsins er það tenging á milli meginlands Evrópu og Skandinavíu. Færeyjar og Grænland eru hluti af danska ríkinu, en bæði hafa þó heimastjórn. Í Danmörku er temprað sjávarloftslag, svalt á sumrin, milt á veturna og úrkoma allan ársins hring. Landið er að mestu flatt, en hæsta fjall þess er aðeins 147 metrar á hæð. Danmörk er eitt þéttbýlasta land Evrópu. Um það bil 30% íbúanna búa á höfuðborgarsvæðinu.

Earth Earth Earth Ecoprint

4 plánetunni Jörð

Ef allt mannkyn myndi neyta til jafns eins og gerist að meðaltali í Danmörk, þá þyrftum við 4 eintök af plánetunni Jörð.
Sjá vísir fyrir vistfræðileg áhrif.

Saga

Í upphafi víkingatímans var Danmörku skipt í mörg lítil konungsríki, en fyrir rúmlega þúsund árum síðan sameinaði Haraldur Blátönn þau í eitt konungsdæmi undir hans stjórn. Landið var lengi vel stórveldi eftir það, en í kringum 1400 voru Danmörk, Svíþjóð og Noregur sameinuð undir stjórn Margrétar fyrstu Danadrottningar í sambandi sem kallað var Kalmar-sambandið. Kalmar-sambandið hélt velli allt þar til Gústaf fyrsti komst til valda og endurreisti sænska konungsríkið. Þegar miðaldir liðu undir lok missti Danmörk mikið af landsvæðum sínum. Landið var hliðhollt Frakklandi í Napóleonsstríðunum frá árinu 1807. Þegar Napóleon tapaði þurfti Danmörk að láta Noreg af hendi til Svíþjóðar í friðaruppgjörinu árið 1814. Danmörk fékk þó að halda Íslandi, Grænlandi og Færeyjum. Árið 1864 missti Danmörk síðan fleiri hertogadæmi til Þýskalands eftir dansk-þýska stríðið. Danmörk var hlutlaus í fyrri heimstyrjöldinni, en í þeirri seinni var landið hertekið af Þýskalandi. Þann fimmta maí árið 1945 gáfust þýsku hersveitirnar upp og hefur landið síðan verið frjálst undan erlendum yfirráðum.

Samfélag og stjórnmál

Danmörk er þingbundið konungsveldi. Drottningin hefur engin raunveruleg völd, en er samt sem áður æðsti þjóðhöfðingi landsins. Síðan árið 1972 hefur Margrét II Danadrottning verið þjóðhöfðingi landsins. Landinu er stjórnað með lýðræðislegum hætti. Framkvæmdavaldið er í höndum ríkisstjórnarinnar sem ber síðan ábyrgð gagnvart löggjafarvaldinu, en það er í höndum danska þingsins, Folketinget. Helle Thorning-Schmidt er forsætisráðherra Danmerkur fyrst kvenna og hefur hún gegnt þeirri stöðu frá árinu 2011. Danmörk hefur verið í NATO frá stofnun þess árið 1949 og í Evrópusambandinu síðan 1973. Aðildin að ESB og tengsl Danmerkur við önnur ríki innan sambandsins eru mjög mikilvæg fyrir Dani. Danmörk hefur verið einn af aðaldrifkröftunum þegar kemur að stækkun ESB og tekur virkan þátt í umræðum um framtíð sambandsins og hlutverk þess. Sambönd Danmerkur handan Atlantshafs og aðild landsins að NATO eru grundvöllur öryggismála landsins.

Hagkerfi og viðskipti

Danmörk er velferðarríki, þar er blandað hagkerfi og nýtir landið sér þá fríverslunarsamninga sem eru í gildi innan ESB. Danmörk varð fyrir barðinu á alþjóðlegu fjármálakreppunni sem skall á árið 2008, en er að ná sér á strik aftur eftir áfallið. Fasteignamarkaðurinn hefur náð stöðugleika, en atvinnuleysi er þó enn vaxandi. Ríkisstjórnin stendur frammi fyrir því að þurfa að grípa til óvinsælla aðgerða, til dæmis að hækka skatta til að flýta fyrir markaðsvexti. Hagkerfi Danmerkur byggir að miklu leyti á þjónustu, iðnaði og fjármálafyrirtækjum. Landbúnaður er mikilvæg atvinnugrein og flytja Danir mikið út af kjöti, fiski, eggjum, osti og smjöri. Sjávarútvegur er þeim einnig mikilvægur. Danir hafa unnið olíu og gas úr Norðursjó frá því á áttunda áratug seinustu aldar og er helmingur þess fluttur úr landi. Danir eru mjög framarlega í flokki í iðnaðarhönnun, matvæla- og húsgagnaiðnaði.

Kort

Tölfræði

Á þessari síðu er gildi fyrir landið Danmörk fyrir allar mælistikur (frá því ári sem síðast barst). Þú getur auðveldlega borið þessi gildi saman við gildi frá öðru ríki. Smelltu til að fá meiri upplýsingar um mælistikuna

  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Þróunaraðstoð móttekin
    vantar gögn
    milljónir bandaríkjadaga 2006
    Alger fátækt
    0,2
    Hlutfall
    MPI - margvíð fátæktarvísitala
    vantar gögn
    Skala 0-1 (der 0 er best)
    Íbúar undir fátæktarmörkum
    vantar gögn
    Hlutfall
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    IHDI - mismunur sýndur
    0,860
    Skala fra 0 til 1 (der 1 er best)
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi íbúa í þéttbýli
    86,8
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    CO2-losun
    33 498
    Þúsund tonn
    CO2-losun á hvern íbúa
    5,94
    Tonn af CO2 á íbúa
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Landsvæði í minna en fimm metra hæð yfir sjávarmáli
    14,5
    Prosent
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi látinna í vopnuðum átökum
    vantar gögn
    Fjöldi látinna á hverja 100 000
    Friðarvísir
    1,353
    Vísir, þar sem 1 er besta gildi og 5 er verst
    Aftökur
    vantar gögn
    Fjöldi aftaka
    Spilling
    88
    Skali: 0-100
    Pólitísk réttindi
    1
    Skali: 1-7 (1 er best)
    Fjölmiðlafrelsi
    9,87
    Skala der 0 er best
    Borgaraleg réttindi
    1
    Skali: 1-7 (1 er best)
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Friðargæsluaðgerðir
    vantar gögn
    Antall deltagere i fredsbevarende operasjoner
    Fjárútlát til hernaðarmála
    1,2
    Prósent af VLF
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Vannærðir íbúar
    0,0
    Prósent
    Vannærð börn
    vantar gögn
    Prósent
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Barnadauði
    4
    Fjöldi á hver 1000 börn
    Frjósemi
    vantar gögn
    Frjósemi
    Útbreiðsla alnæmis (15-49 ára)
    0,0
    Hlutfall
    Lífslíkur
    79
    Ár
    Dánartíðni á meðgöngu
    5
    Dødsfall per 100.000 levendefødte
    Fæðingar meðal ungra kvenna (15-19 ára)
    3
    Levendefødte per 1000 kvinner (15-19 år)
    Berklatilfelli
    5
    Tilfelli á hverja 100.000 íbúa.
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Lestrar- og skriftarkunnátta meðal ungs fólks
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Ólæsi
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Lengd skólagöngu
    13
    Ár
    Fjöldi barna í grunnskólum
    98,7
    Prosent
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Jafnrétti - vísitala um kynjamismunun
    0,041
    Skali: 0-1 (0 er best)
    Jafnrétti á vinnumarkaði
    47,4
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Aðgangur að hreinu vatni
    96,7
    Prósent
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Kjarnorka
    vantar gögn
    milljónir kílówattstunda (kWh)
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Atvinnuleysi meðal ungs fólks
    10,5
    Fjöldi/hlutfall
    Atvinnuleysi
    5,0
    Fjöldi/hlutfall
    Verg landsframleiðsla
    329 865 537 183
    US Dollar
    VLF á mann
    57 219
    US Dollar
    Grunnframleiðsla
    1
    Prósent
    Iðnaður
    20
    Prósent
    Þjónustustörf, viðskipti, kennsla o.fl.
    76
    Prósent
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Internetnotendur
    97,1
    Notendur á hverja 100 íbúa
  •  

    Danmörk

    Eining

    Syna mynd

    Hælisleitendur eftir komulandi
    4 297
    Einstaklingar
    Fólksfjöldi
    5 754 356
    1000 íbúar
    Flóttamenn, eftir upphafslandi
    23
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir komulandi
    39 937
    Einstaklingar
    HDI - Lífskjaralisti Sameinuðu þjóðanna
    0,929
    Skala: 0-1 (der 1 er best)
    Flóttamenn í eigin landi
    vantar gögn
    Flóttamenn í eigin landi
    Lífslíkur kvenna
    81
    Ár
    Lífslíkur karla
    77
    Ár
    Hamingjuvísir
    7,60
    Skali: 1-10 (þar sem 10 er best)