[[suggestion]]
Malaví

Helstu tölur og staðreyndir

Verg landsframleiðsla á hvern íbúa

1 169 PPP$

Aðrir áfangastaðir

Landafræði

Malaví er landlukt land í Suðaustur-Afríku. Meirihluti landsins er 1000 - 1500 metrum yfir sjávarmáli og að mestu háslétta og fjöll. Rift-dalurinn, sem þekur mikið landsvæði í Austur-Afríku liggur þvert í gegnum Malaví frá norðri til suðurs, en í dalnum er stórt stöðuvatn sem nefnist Malavívatn og er þriðja stærsta stöðuvatn í Afríku. Malavívatn nær yfir 20% af flatarmáli landsins. Á láglendinu eru friðlönd villtra dýra með um tvö hundruð tegundir spendýra. Um það bil 82% af íbúum Malaví stunda landbúnað. Þurrkar og flóð ógna samt sem áður atvinnuveginum. Skógeyðing er stórt umhverfisvandamál í Malaví. Fiskistofnum í Malavívatni stendur ógn af mengun, ofveiðum og lækkandi yfirborði vatnsins.

Ecoprint

0.5 plánetunni Jörð

Ef allt mannkyn myndi neyta til jafns eins og gerist að meðaltali í Malaví, þá þyrftum við 0.5 eintök af plánetunni Jörð.
Sjá vísir fyrir vistfræðileg áhrif.

Saga

Á 19. öld ráku arabískir kaupmenn viðamikla þrælasölu með Malavíbúa. Árið 1859 kom David Livingstone, skoskur landkönnuður og trúboði, til Malaví og vildi hann að öllum þrælaviðskiptum yrði hætt.

Á eftir honum komu svo breskir trúboðar, sem boðuðu kristna trú og árið 1891 varð Malaví að breskri nýlendu. Bretar skýrðu landið Nyasaland en Nyasa þýðir stöðuvatn á Yao-máli. Þegar landið fékk sjálfstæði árið 1964 fékk það nafnið Malaví. Með tilkomu sjálfstæðis leið konungsveldið undir lok og einsflokksríki, með Hastings Banda sem forseta, varð til. Íhaldssamir stjórnarhættir Banda mættu mikilli andstöðu. Árið 1971 var hann skipaður forseti landsins til æviloka. Við það urðu mótmælin í landinu háværari og árið 1992 fékk fólkið loks að kjósa um hvort taka ætti upp lýðræðislegt stjórnkerfi eða halda áfram með einsflokkskerfið. Lýðræðislegt stjórnkerfi hlaut mikinn meirihluta atkvæða og voru því haldnar almennar kosningar tveimur árum síðar. Þá kaus fólkið sé nýjan forseta, Bakili Muluzi.

Samfélag og stjórnmál

Núverandi forseti Malaví, Bingu wa Mutharika, vann umdeildar forsestakosningar árið 2004. Hann klauf sig frá flokki forvera síns og stofnaði nýjan flokk að nafni Democratic Progressive Party, eða Lýðræðislegi framfaraflokkurinn. Hann situr nú sitt annað kjörtímabil sem forseti Malaví, en helstu markmið hans eru að vinna að efnahagslegum framförum og að berjast gegn spillingunni sem hafði aukist í valdatíð Banda. Síðan að hann tók við embætti hafa margir stjórnmálamenn verið handteknir og ákærðir fyrir spillingu. Árið 2009 var fyrrverandi forseti landsins, Bakili Muluzi, ákærður fyrir meira en áttatíu spillingartilvik.

Meðallífslíkur í Malaví eru 52 ár fyrir karla og 54 ár fyrir konur, en barnadauði er einnig mikill. Ástæður þess eru margvíslegar, svo sem einhæft mataræði og takmarkaður aðgangur að heilbrigðisþjónustu. Mörg börn eru munaðarlaus, en helsta ástæða þess er alnæmi. Þrátt fyrir að vinna barna sé bönnuð með lögum vinna mörg börn í landbúnaði.

Hagkerfi og viðskipti

Eftir að lýðræði komst á hefur efnahagskerfið einnig verið endurbætt. Mikið hefur dregið úr umfangsmiklu eignarhaldi ríkisins og miklum afskiptum þess af atvinnulífi í landinu. Í valdatíð Mutharika hefur uppgangur í efnahagslífinu náð nýjum hæðum. Matvælaframleiðsla landsins hefur farið fram úr þörfum og hefur útflutningur aukist umtalsvert, þökk sé niðurgreiðslukerfi forsetans á sáðkorni og áburði.

Malaví er fyrst og fremst landbúnaðarland og eitt af fáum löndum Afríku sem er sjálfbært hvað varðar matvælaframleiðslu. Atvinnulífið, og þar með efnahagslífið, er samt sem áður viðkvæmt fyrir loftlagsbreytingum, brottfalli vinnuafls og verðsveiflum á útflutningsvörum. Ræktun tóbaks skapar meira en helming af útflutningstekjum landsins. Aðrar útflutningsvörur eru sykur, te og kaffi. Malavívatnið gefur þjóðinni umtalsverð fiskimið og laðar að sér ferðamenn.

Kort

Tölfræði

Á þessari síðu er gildi fyrir landið Malaví fyrir allar mælistikur (frá því ári sem síðast barst). Þú getur auðveldlega borið þessi gildi saman við gildi frá öðru ríki. Smelltu til að fá meiri upplýsingar um mælistikuna

  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Heildarlandsvæði
    118 480
    1000 hektarar
    Notkun landsvæðis, ræktanlegt land
    40,3
    Hlutfall af heildarlandsvæði
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Fólksfjöldi
    19 164 728
    1000 íbúar
    Frjósemi
    5,0
    Frjósemi
    Jafnrétti - vísitala um kynjamismunun
    0,614
    Skali: 0-1 (0 er best)
    HDI - Lífskjaralisti Sameinuðu þjóðanna
    0,477
    Skala: 0-1 (der 1 er best)
    Lífslíkur
    55
    Ár
    Lífslíkur kvenna
    55
    Ár
    Lífslíkur karla
    55
    Ár
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Kjarnorka
    vantar gögn
    milljónir kílówattstunda (kWh)
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Alger fátækt
    71,4
    Hlutfall
    Vannærðir íbúar
    20,7
    Prósent
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Hælisleitendur eftir komulandi
    14 499
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir upphafslandi
    3 670
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir komulandi
    34 973
    Einstaklingar
    Flóttamenn í eigin landi
    vantar gögn
    Flóttamenn í eigin landi
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi látinna í vopnuðum átökum
    vantar gögn
    Fjöldi látinna á hverja 100 000
    Friðarvísir
    1,811
    Vísir, þar sem 1 er besta gildi og 5 er verst
    Fjárútlát til hernaðarmála
    vantar gögn
    Prósent af VLF
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Barnadauði
    39
    Fjöldi á hver 1000 börn
    Fæðingar meðal ungra kvenna (15-19 ára)
    vantar gögn
    Levendefødte per 1000 kvinner (15-19 år)
    Dánartíðni á meðgöngu
    vantar gögn
    Dødsfall per 100.000 levendefødte
    Berklatilfelli
    227
    Tilfelli á hverja 100.000 íbúa.
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    CO2-losun á hvern íbúa
    0,07
    Tonn af CO2 á íbúa
    Vistfræðileg fótspor
    0,8
    Hektar per person
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    GDI - þróun lífskjara kvenna og karla
    0,921
    Skali
    Aftökur
    0
    Fjöldi aftaka
    Spilling
    31
    Skali: 0-100
    Alþjóðlegur hamingjuvísir
    22,1
    Skali: 1-100 (þar sem 100 er best)
    Pólitísk réttindi
    3
    Skali: 1-7 (1 er best)
    Borgaraleg réttindi
    3
    Skali: 1-7 (1 er best)
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Lestrar- og skriftarkunnátta meðal ungs fólks
    75,1
    Fjöldi/hlutfall
    Ólæsi
    66,0
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Aðgangur að hreinu vatni
    90,2
    Prósent
  •  

    Malaví

    Eining

    Syna mynd

    Atvinnuleysi meðal ungra kvenna
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Atvinnuleysi meðal ungs fólks
    9,0
    Fjöldi/hlutfall
    Atvinnuleysi
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Barnavinna
    19,4
    Prósent
    Verg landsframleiðsla
    vantar gögn
    US Dollar
    VLF á mann
    vantar gögn
    US Dollar
    Grunnframleiðsla
    26
    Prósent
    Iðnaður
    17
    Prósent
    Þjónustustörf, viðskipti, kennsla o.fl.
    50
    Prósent