[[suggestion]]
Suður-Kórea

Helstu tölur og staðreyndir

Höfuðborg

Seúl

Þjódernishópar

Kóreubúar

Tungumál

Kóreska, enska

Trúarbrögð

Kristnir 26.3%, búddistarr 23.2%, aðrir/óþekkt 50.6% (1995)

Sjtórnarform

Lýðveldi

Verg landsframleiðsla á hvern íbúa

36 532 PPP$

Aðrir áfangastaðir

Landafræði

Suður-Kórea er á sunnanverðum Kóreuskaganum. 85 prósent landsins eru fjöll. Meðfram austur ströndinni eru brött fjöll en í vestri, á grunnsævi Gulahafs, eru margar eyjar og náttúrulegar hafnir. Í landinu er monsúnloftslag, með köldum vetrum og heitum sumrum. Hitabeltisstormar eru tíðir. Skógarhögg hefur verið mikið stundað í Suður-Kóreu undanfarin ár, sem hefur leitt til þess að upprunalegir skógar eru nánast horfnir. Súrt regn, ofveiði, mengað vatn vegna úrgangs frá verksmiðjum og loftmengun í stærstu borgunum eru einnig umhverfisvandamál.

Earth Earth Earth Ecoprint

3.2 plánetunni Jörð

Ef allt mannkyn myndi neyta til jafns eins og gerist að meðaltali í Suður-Kórea, þá þyrftum við 3.2 eintök af plánetunni Jörð.
Sjá vísir fyrir vistfræðileg áhrif.

Saga

Saga Kóreu einkennist af legu landsins á milli Kína og Japan. Öldum saman hafði Kína mikil áhrif á Kóreuskaganum, en í lok nítjándu aldar tóku Japanir við. Landið var japönsk nýlenda frá 1895 og fram að seinni heimsstyrjöldinni. Eftir ósigur Japana í stríðinu var Kóreu skipt í tvö svæði og átti skiptingin aðeins að vera tímabundin. Norðurhlutanum var stjórnað af Sovétríkjunum, en suðurhlutanum af Bandaríkjunum. Ríkisstjórnir sem voru erkióvinir voru myndaðar á hvoru svæði. Árið 1948 var lýst yfir sjálfstæði Suður- og Norður-Kóreu. Bandaríkin og Sovétríkin drógu sig í kjölfarið út úr löndunum. Kóreustríðið braust út árið 1950, eftir árás frá Norður-Kóreu. Á meðan Bandaríkin og flest aðildarlönd SÞ studdu Suður-Kóreu, var Norður-Kórea studd af Kína og Sovétríkjunum. Þegar stríðinu lauk þremur árum seinna, voru landamærin svo til óbreytt. Friðarsamkomulag á milli ríkjanna er þó enn óundirritað og landamærin lokuð. Í byrjun fimmta áratugarins tók Park Chung Hee við völdum þegar herinn gerði uppreisn.  Lýðræðisleg réttindi voru takmörkuð og fyrst árið 1988 þvinguðu mótmælendur fram lög sem formlega tryggja mannréttindi.

Samfélag og stjórnmál

Utanríkisstefna Suður-Kóreu mótast mjög af stirðu sambandi við Norður-Kóreu. Bæði löndin óska þess að sameinast, en hafa eins og stendur ekki náð að koma sér saman um hvernig það gæti orðið. Suður-Kóreumenn hræðast að verða aftur fyrir árás frá Norður-Kóreu og er eftirlit á landamærum ríkjanna tveggja með því mesta sem gerist í heiminum. Hið kalda viðmót Suður-Kóreu gagnvart nágranna sínum í norðri hefur tekið breytingum frá því að Kim Dea Jung var kjörinn forseti árið 1998. Hann hleypti af stokkunum svokallaðri „sólskinsstefnu”, sem felur í sér að Suður-Kórea veitir nágrannalandi sínu efnahags- og mannúðaraðstoð án skilyrða. Hvort þessi stefna beri árangur eru skiptar skoðanir um, en Norður-Kórea hefur undanfarið nýtt stærstan hluta hennar í umfangsmikið endurvopnunarverkefni. Síðastliðin ár hefur íhaldsflokkurinn verið við stjórnvölinn.  Árið 2012 vann frambjóðandi þeirra, Park Geun Hye, forsetakosningarnar. Park Geun Hye er dóttir Park Chung Hee, fyrrum einræðisherra. Hún hefur gefið út að aukin samskipti við Norður-Kóreu séu eitt af áherslumálum hennar. Bandaríkin gegna mikilvægu hlutverki í Suður-Kóreu, bæði efnahags- og stjórnmálalega. Enn eru margir bandarískir hermenn á landamærasvæðinu, en áætlað er að þeir yfirgefi svæðið í nánustu framtíð. 

Hagkerfi og viðskipti

Náið samband á milli stjórnmálamanna landsins og ýmissa aðila í viðskiptalífinu hefur verið mikið vandamál í suður-kóreskum stjórnmálum. Mikil spilling hefur verið í landinu og tveir af fyrrum forsetum landsins lentu í fangelsi eftir að upp komst um fjárhagslega misnotkun. Þrátt fyrir þetta hefur verið ótrúlegur hagvöxtur í Suður-Kóreu undanfarin þrjátíu ár. Lífskjör í landinu, sem voru sambærileg lífskjörum í fátækustu löndum Afríku, hafa batnað til muna og er efnahagskerfi landsins í dag eitt það stærsta í Asíu. Þessi mikla velgengni náðist með því að sameina ríkisafskipti og markaðsbúskap, ásamt því að flytja inn hrávörur sem þróaðar eru áfram í ýmar útflutningsvörur. Landið er í dag eitt af stærstu skipasmíðalöndum heims og er einnig framarlega í bílaframleiðslu og framleiðslu ýmissa hráolíuvara. Suður-Kórea er þar að auki ein af leiðandi fiskveiðiþjóðum heims, en þeirri stöðu er í dag ógnað vegna ofveiði.

Kort

Tölfræði

Á þessari síðu er gildi fyrir landið Suður-Kórea fyrir allar mælistikur (frá því ári sem síðast barst). Þú getur auðveldlega borið þessi gildi saman við gildi frá öðru ríki. Smelltu til að fá meiri upplýsingar um mælistikuna

  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Heildarlandsvæði
    100 150
    1000 hektarar
    Notkun landsvæðis, ræktanlegt land
    15,1
    Hlutfall af heildarlandsvæði
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Fólksfjöldi
    vantar gögn
    1000 íbúar
    Frjósemi
    1,4
    Frjósemi
    Jafnrétti - vísitala um kynjamismunun
    0,067
    Skali: 0-1 (0 er best)
    HDI - Lífskjaralisti Sameinuðu þjóðanna
    0,903
    Skala: 0-1 (der 1 er best)
    Lífslíkur
    81
    Ár
    Lífslíkur kvenna
    84
    Ár
    Lífslíkur karla
    77
    Ár
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Kjarnorka
    156 407
    milljónir kílówattstunda (kWh)
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Alger fátækt
    vantar gögn
    Hlutfall
    Vannærðir íbúar
    vantar gögn
    Prósent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Hælisleitendur eftir komulandi
    vantar gögn
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir upphafslandi
    631
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir komulandi
    11 816
    Einstaklingar
    Flóttamenn í eigin landi
    vantar gögn
    Flóttamenn í eigin landi
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi látinna í vopnuðum átökum
    vantar gögn
    Fjöldi látinna á hverja 100 000
    Friðarvísir
    1,823
    Vísir, þar sem 1 er besta gildi og 5 er verst
    Fjárútlát til hernaðarmála
    vantar gögn
    Prósent af VLF
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Barnadauði
    vantar gögn
    Fjöldi á hver 1000 börn
    Fæðingar meðal ungra kvenna (15-19 ára)
    vantar gögn
    Levendefødte per 1000 kvinner (15-19 år)
    Dánartíðni á meðgöngu
    vantar gögn
    Dødsfall per 100.000 levendefødte
    Berklatilfelli
    vantar gögn
    Tilfelli á hverja 100.000 íbúa.
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    CO2-losun á hvern íbúa
    11,57
    Tonn af CO2 á íbúa
    Vistfræðileg fótspor
    5,8
    Hektar per person
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    GDI - þróun lífskjara kvenna og karla
    0,929
    Skali
    Aftökur
    vantar gögn
    Fjöldi aftaka
    Spilling
    54
    Skali: 0-100
    Alþjóðlegur hamingjuvísir
    24,8
    Skali: 1-100 (þar sem 100 er best)
    Pólitísk réttindi
    2
    Skali: 1-7 (1 er best)
    Borgaraleg réttindi
    2
    Skali: 1-7 (1 er best)
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Lestrar- og skriftarkunnátta meðal ungs fólks
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Ólæsi
    98,0
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Aðgangur að hreinu vatni
    vantar gögn
    Prósent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Atvinnuleysi meðal ungra kvenna
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Atvinnuleysi meðal ungs fólks
    10,3
    Fjöldi/hlutfall
    Atvinnuleysi
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Barnavinna
    vantar gögn
    Prósent
    Verg landsframleiðsla
    vantar gögn
    US Dollar
    VLF á mann
    vantar gögn
    US Dollar
    Grunnframleiðsla
    2
    Prósent
    Iðnaður
    38
    Prósent
    Þjónustustörf, viðskipti, kennsla o.fl.
    59
    Prósent