[[suggestion]]
Suður-Kórea

Helstu tölur og staðreyndir

Höfuðborg

Seúl

Þjódernishópar

Kóreubúar

Tungumál

Kóreska, enska

Trúarbrögð

Kristnir 26.3%, búddistarr 23.2%, aðrir/óþekkt 50.6% (1995)

Sjtórnarform

Lýðveldi

Verg landsframleiðsla á hvern íbúa

36 532 PPP$

Aðrir áfangastaðir

Landafræði

Suður-Kórea er á sunnanverðum Kóreuskaganum. 85 prósent landsins eru fjöll. Meðfram austur ströndinni eru brött fjöll en í vestri, á grunnsævi Gulahafs, eru margar eyjar og náttúrulegar hafnir. Í landinu er monsúnloftslag, með köldum vetrum og heitum sumrum. Hitabeltisstormar eru tíðir. Skógarhögg hefur verið mikið stundað í Suður-Kóreu undanfarin ár, sem hefur leitt til þess að upprunalegir skógar eru nánast horfnir. Súrt regn, ofveiði, mengað vatn vegna úrgangs frá verksmiðjum og loftmengun í stærstu borgunum eru einnig umhverfisvandamál.

Earth Earth Earth Ecoprint

3.2 plánetunni Jörð

Ef allt mannkyn myndi neyta til jafns eins og gerist að meðaltali í Suður-Kórea, þá þyrftum við 3.2 eintök af plánetunni Jörð.
Sjá vísir fyrir vistfræðileg áhrif.

Saga

Saga Kóreu einkennist af legu landsins á milli Kína og Japan. Öldum saman hafði Kína mikil áhrif á Kóreuskaganum, en í lok nítjándu aldar tóku Japanir við. Landið var japönsk nýlenda frá 1895 og fram að seinni heimsstyrjöldinni. Eftir ósigur Japana í stríðinu var Kóreu skipt í tvö svæði og átti skiptingin aðeins að vera tímabundin. Norðurhlutanum var stjórnað af Sovétríkjunum, en suðurhlutanum af Bandaríkjunum. Ríkisstjórnir sem voru erkióvinir voru myndaðar á hvoru svæði. Árið 1948 var lýst yfir sjálfstæði Suður- og Norður-Kóreu. Bandaríkin og Sovétríkin drógu sig í kjölfarið út úr löndunum. Kóreustríðið braust út árið 1950, eftir árás frá Norður-Kóreu. Á meðan Bandaríkin og flest aðildarlönd SÞ studdu Suður-Kóreu, var Norður-Kórea studd af Kína og Sovétríkjunum. Þegar stríðinu lauk þremur árum seinna, voru landamærin svo til óbreytt. Friðarsamkomulag á milli ríkjanna er þó enn óundirritað og landamærin lokuð. Í byrjun fimmta áratugarins tók Park Chung Hee við völdum þegar herinn gerði uppreisn.  Lýðræðisleg réttindi voru takmörkuð og fyrst árið 1988 þvinguðu mótmælendur fram lög sem formlega tryggja mannréttindi.

Samfélag og stjórnmál

Utanríkisstefna Suður-Kóreu mótast mjög af stirðu sambandi við Norður-Kóreu. Bæði löndin óska þess að sameinast, en hafa eins og stendur ekki náð að koma sér saman um hvernig það gæti orðið. Suður-Kóreumenn hræðast að verða aftur fyrir árás frá Norður-Kóreu og er eftirlit á landamærum ríkjanna tveggja með því mesta sem gerist í heiminum. Hið kalda viðmót Suður-Kóreu gagnvart nágranna sínum í norðri hefur tekið breytingum frá því að Kim Dea Jung var kjörinn forseti árið 1998. Hann hleypti af stokkunum svokallaðri „sólskinsstefnu”, sem felur í sér að Suður-Kórea veitir nágrannalandi sínu efnahags- og mannúðaraðstoð án skilyrða. Hvort þessi stefna beri árangur eru skiptar skoðanir um, en Norður-Kórea hefur undanfarið nýtt stærstan hluta hennar í umfangsmikið endurvopnunarverkefni. Síðastliðin ár hefur íhaldsflokkurinn verið við stjórnvölinn.  Árið 2012 vann frambjóðandi þeirra, Park Geun Hye, forsetakosningarnar. Park Geun Hye er dóttir Park Chung Hee, fyrrum einræðisherra. Hún hefur gefið út að aukin samskipti við Norður-Kóreu séu eitt af áherslumálum hennar. Bandaríkin gegna mikilvægu hlutverki í Suður-Kóreu, bæði efnahags- og stjórnmálalega. Enn eru margir bandarískir hermenn á landamærasvæðinu, en áætlað er að þeir yfirgefi svæðið í nánustu framtíð. 

Hagkerfi og viðskipti

Náið samband á milli stjórnmálamanna landsins og ýmissa aðila í viðskiptalífinu hefur verið mikið vandamál í suður-kóreskum stjórnmálum. Mikil spilling hefur verið í landinu og tveir af fyrrum forsetum landsins lentu í fangelsi eftir að upp komst um fjárhagslega misnotkun. Þrátt fyrir þetta hefur verið ótrúlegur hagvöxtur í Suður-Kóreu undanfarin þrjátíu ár. Lífskjör í landinu, sem voru sambærileg lífskjörum í fátækustu löndum Afríku, hafa batnað til muna og er efnahagskerfi landsins í dag eitt það stærsta í Asíu. Þessi mikla velgengni náðist með því að sameina ríkisafskipti og markaðsbúskap, ásamt því að flytja inn hrávörur sem þróaðar eru áfram í ýmar útflutningsvörur. Landið er í dag eitt af stærstu skipasmíðalöndum heims og er einnig framarlega í bílaframleiðslu og framleiðslu ýmissa hráolíuvara. Suður-Kórea er þar að auki ein af leiðandi fiskveiðiþjóðum heims, en þeirri stöðu er í dag ógnað vegna ofveiði.

Kort

Tölfræði

Á þessari síðu er gildi fyrir landið Suður-Kórea fyrir allar mælistikur (frá því ári sem síðast barst). Þú getur auðveldlega borið þessi gildi saman við gildi frá öðru ríki. Smelltu til að fá meiri upplýsingar um mælistikuna

  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Þróunaraðstoð móttekin
    -55 100 000
    milljónir bandaríkjadaga 2006
    Alger fátækt
    0,2
    Hlutfall
    MPI - margvíð fátæktarvísitala
    vantar gögn
    Skala 0-1 (der 0 er best)
    Íbúar undir fátæktarmörkum
    vantar gögn
    Hlutfall
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    HDI - Lífskjaralisti Sameinuðu þjóðanna
    0,903
    Skala: 0-1 (der 1 er best)
    IHDI - mismunur sýndur
    0,773
    Skala fra 0 til 1 (der 1 er best)
    Lífslíkur kvenna
    84
    Ár
    Lífslíkur karla
    77
    Ár
    Hamingjuvísir
    5,90
    Skali: 1-10 (þar sem 10 er best)
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi íbúa í þéttbýli
    82,9
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Þéttbýli
    vantar gögn
    Íbúar á hvern ferkílómetra
    Vistfræðileg fótspor
    5,8
    Hektar per person
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    CO2-losun
    587 156
    Þúsund tonn
    CO2-losun á hvern íbúa
    11,57
    Tonn af CO2 á íbúa
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Landsvæði í minna en fimm metra hæð yfir sjávarmáli
    2,9
    Prosent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Fjöldi látinna í vopnuðum átökum
    vantar gögn
    Fjöldi látinna á hverja 100 000
    Flóttamenn, eftir upphafslandi
    824
    Einstaklingar
    Flóttamenn, eftir komulandi
    22 739
    Einstaklingar
    Friðarvísir
    1,823
    Vísir, þar sem 1 er besta gildi og 5 er verst
    Aftökur
    vantar gögn
    Fjöldi aftaka
    Flóttamenn í eigin landi
    vantar gögn
    Flóttamenn í eigin landi
    Spilling
    57
    Skali: 0-100
    Pólitísk réttindi
    2
    Skali: 1-7 (1 er best)
    Fjölmiðlafrelsi
    24,94
    Skala der 0 er best
    Borgaraleg réttindi
    2
    Skali: 1-7 (1 er best)
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Friðargæsluaðgerðir
    vantar gögn
    Antall deltagere i fredsbevarende operasjoner
    Fjárútlát til hernaðarmála
    2,6
    Prósent af VLF
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Vannærðir íbúar
    0,0
    Prósent
    Vannærð börn
    1,2
    Prósent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Barnadauði
    3
    Fjöldi á hver 1000 börn
    Frjósemi
    vantar gögn
    Frjósemi
    Útbreiðsla alnæmis (15-49 ára)
    vantar gögn
    Hlutfall
    Lífslíkur
    81
    Ár
    Dánartíðni á meðgöngu
    11
    Dødsfall per 100.000 levendefødte
    Fæðingar meðal ungra kvenna (15-19 ára)
    1
    Levendefødte per 1000 kvinner (15-19 år)
    Berklatilfelli
    70
    Tilfelli á hverja 100.000 íbúa.
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Lestrar- og skriftarkunnátta meðal ungs fólks
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Ólæsi
    vantar gögn
    Fjöldi/hlutfall
    Lengd skólagöngu
    14
    Ár
    Fjöldi barna í grunnskólum
    96,1
    Prosent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Jafnrétti - vísitala um kynjamismunun
    0,067
    Skali: 0-1 (0 er best)
    Jafnrétti á vinnumarkaði
    42,1
    Fjöldi/hlutfall
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Aðgangur að hreinu vatni
    98,0
    Prósent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Kjarnorka
    156 407
    milljónir kílówattstunda (kWh)
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Atvinnuleysi meðal ungs fólks
    10,3
    Fjöldi/hlutfall
    Atvinnuleysi
    3,8
    Fjöldi/hlutfall
    Verg landsframleiðsla
    1 530 750 923 149
    US Dollar
    VLF á mann
    29 743
    US Dollar
    Grunnframleiðsla
    2
    Prósent
    Iðnaður
    36
    Prósent
    Þjónustustörf, viðskipti, kennsla o.fl.
    59
    Prósent
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Internetnotendur
    95,1
    Notendur á hverja 100 íbúa
  •  

    Suður-Kórea

    Eining

    Syna mynd

    Hælisleitendur eftir komulandi
    vantar gögn
    Einstaklingar
    Fólksfjöldi
    vantar gögn
    1000 íbúar